Focus powstał jako radykalne zerwanie z konserwatywnym Escortem. Projekt pierwszej generacji, rozwijany pod kodem C170, korzystał z języka „New Edge”, a jego stylistykę wiąże się z zespołem Forda kierowanym przez Jacka Telnacka, z dużym udziałem Claude'a Lobo i Johna Doughty'ego. Samochód pokazano w 1998 r.; najistotniejszym elementem technicznym było jednak nie tyle nadwozie, co niezależne tylne zawieszenie Control Blade, które dawało kompaktowi kombinację precyzji prowadzenia i komfortu wówczas nietypową dla tej klasy.
Mk2 z 2004 r. przeniósł Focusa na platformę Ford C1, współdzieloną m.in. z ówczesnymi Volvo S40/V50/C30 i Mazdą 3. Zachował niezależne wielowahaczowe zawieszenie tylne. Gama stała się niezwykle szeroka: trzy- i pięciodrzwiowy hatchback, sedan, kombi oraz Coupé-Cabriolet z twardym składanym dachem. Po modernizacji z lat 2007/2008 stylistyka została przybliżona do fordowskiego „Kinetic Design”. Oficjalny katalog brytyjski z 2008 r. nadal pokazuje niezależne Control Blade z tyłu we wszystkich podstawowych wersjach, ESP, komplet bocznych/kurtynowych poduszek i szeroką gamę wyposażenia.
Mk3 pokazano w 2010 r., a europejska sprzedaż ruszyła zasadniczo w 2011 r. Był produktem strategii globalizacji „One Ford”: zniknął europejski trzydrzwiowy hatchback i CC, natomiast sedan, hatchback i kombi miały wspólną architekturę z samochodem sprzedawanym na wielu kontynentach. To właśnie w Mk3 nastąpił skok od prostych systemów bezpieczeństwa do Active City Stop, monitorowania pasa ruchu i bardziej rozbudowanej elektroniki. Euro NCAP przyznało Focusowi pięć gwiazdek i dodatkowo wyróżniało niektóre jego systemy zapobiegające wypadkom.
Modernizacja Mk3 przeprowadzona w 2014/2015 r. przyniosła charakterystyczny trapezowy grill, bardziej uporządkowaną deskę rozdzielczą, SYNC 2 oraz nowe silniki 1.5 EcoBoost i 1.5 TDCi. Do tego czasu trzycylindrowy 1.0 EcoBoost odniósł duży sukces: Ford podawał, że około jednej trzeciej klientów Focusa wybierało tę jednostkę.
To nie jest udział wszystkich silników w całym okresie produkcji ani struktura rynku polskiego — jest to pojedynczy, udokumentowany przez Forda punkt historyczny. Nie znalazłem równie spójnego oficjalnego szeregu danych pozwalającego uczciwie narysować wykres udziałów nadwozi lub napędów dla całych 27 lat; nie należy go rekonstruować na podstawie samych dzisiejszych ogłoszeń.
Mk4 z 2018 r. oznaczał przejście na architekturę C2. Ford położył większy nacisk na przestronność, aerodynamikę, elektronikę i zróżnicowanie charakteru wersji. Titanium miało być komfortowe, ST-Line sportowe, Active otrzymało podwyższone zawieszenie i styl crossovera, a Vignale pełniło rolę bardziej luksusowego wariantu. W 2020 r. gama otrzymała instalację 48 V i 1.0 EcoBoost Hybrid mHEV, a modernizacja pokazana jesienią 2021 r. przyniosła m.in. nowy przód, większy ekran 13,2 cala z SYNC 4, funkcje online/OTA i bezprzewodowe Apple CarPlay/Android Auto.
Debiut Mk1 — New Edge i Control Blade
European Car of the Year
ST170 i RS Mk1
Debiut Mk2
Coupé-Cabriolet
RS Mk2 — 305 KM
RS500 — 350 KM
Mk3 w Europie
1.0 EcoBoost i ST Mk3
Focus Electric w Europie
Mk3 FL i ST Diesel
RS Mk3 AWD
Mk4 na platformie C2
EcoBoost Hybrid 48 V
Mk4 FL i SYNC 4
Listopad: koniec europejskiej produkcji
Chronologia zestawia daty europejskie; premiery prasowe, początek produkcji i początek sprzedaży rocznika modelowego czasem przypadały na różne lata. Koniec produkcji Focusa nastąpił w listopadzie 2025 r.; na październik 2026 r. nie istnieje zapowiedziany Mk5.